{"id":34320,"date":"2020-04-03T00:00:00","date_gmt":"2020-04-03T00:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/194.35.43.170\/~aitamenninueva\/autismoa-itxialdia-13730\/"},"modified":"2021-10-08T10:49:16","modified_gmt":"2021-10-08T10:49:16","slug":"autismoa-itxialdia-13730","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ospitalarioakfundazioaeuskadi.org\/eu\/autismoa-itxialdia-13730\/","title":{"rendered":"Autismoa eta itxialdia"},"content":{"rendered":"
\n

Itxialdia gogorra izatean ari da, oro har, baina are gehiago da dibertsitate funtzionala edo desgaitasuna duten pertsonen kasuan. Zehazki, autismoa duten pertsonez gogoratu gara gaur. <\/p>\n

Macarena Aspiunzak<\/b>,\u00a0Adimen Desgaitasuneko eta Jokabide Nahasmenduak dituzten Autismoaren Espektroko Nahasmenduko Unitateko<\/a> psikologoak azaldu digun moduan,\u00a0AEN duten pertsonek, normalean, aldaketetara egokitzeko zailtasunak dituzte eguneroko errutinetan, zorroztasun kognitiboa, ulermen falta eta defizitak bere sentimenduak edo beharrak adierazteko orduan<\/b>. Testuinguru honetan, ohikoa izaten da aldaketa txikien aurrean estres mailak handitzea,<\/b>\u00a0eta horren ondorioz, portaeraren nahasmenduak ere handitzea, <\/b>esaterako:<\/p>\n

\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Jokabide negatiboak eta desafio-jokabideak<\/b>, ezarritako neurrien aurkakoak.<\/p>\n

\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Nork bere burua erregulatzeko zailtasun esanguratsuak <\/b>aurkeztea,\u00a0laguntzeko irudi nagusiei heteroagresibitateak handitzea eta areagotzea eragiten dutenak.<\/p>\n

\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Osasun mentaleko baldintza komorbidoek okerrera egitea <\/b>(antsietatea, depresioa\u2026), osotasun fisikoa arriskuan jar dezaketenak.<\/p>\n

Talde horren ahultasuna Osasun Ministerioak aitortu du, martxoaren 20ko 76. BOEn argitaratutako instrukzio baten bidez.<\/a> Hauxe ezartzen du esplizituki:\u00a0\u201cgaitzea, alde batetik, jokabide nahasmenduak dituzten desgaituak, esaterako, autismoaren espektroko eta jokabide disruptiboak dituztenak, alarma-egoeraren deklarazioak ekarritako itxialdi-egoerak okerrera egin dutenak; bestetik, haren lagun bat ere gaitzea, erabilera publikoko bideetatik ibiltzeko, betiere kutsatzea saihesteko beharrezkoak diren neurriak errespetatzen badira<\/i>“.<\/p>\n

Halaber, beste neurri osagarri batzuk ere hartu behar dira AEN duten pertsonen emozioak erregulatzen laguntzeko.\u00a0Aita Menni Ospitalean zenbait gomendio eman nahi ditugu, senideei eta laguntzen duten pertsonei AEN duten pertsonen jokabide-nahasmenduan laguntzeko gaur egungo egoeran:<\/b><\/p>\n

\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Egitura eta ordutegi berari jarraitzen saiatzea, material bisuala erabiliz, <\/b>hala nola irudiak edo piktogramak.<\/p>\n

\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Ohiko ordutegia mantentzea,\u00a0lo egiteko eta elikatzeko erritmoak errespetatuz<\/b>.<\/p>\n

\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Mugimendua ekartzen duten ariketak <\/b>egitea, antsietate mailak murrizten laguntzeko.<\/p>\n

\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Zentzumen-kanalak erabiltzea, emozioak erregulatzen laguntzeko, zentzumenak estimulatuz, <\/b>eta pertsona bakoitzaren zentzumen-profilaren aurreko estimulua egokituz.<\/p>\n

\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Iraupen laburreko jarduerak eta askotarikoak <\/b>egitea, betiere errutinari egokitutakoak.<\/p>\n

\u00b7\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Gailu digitalen erabilera <\/b>erraztea, aisialdiko eta elkarrekintza elementu gisa, <\/b>erreferentziako irudiekin.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Esteka honetan, Manuela Molina psikologoak idatzitako liburu labur baten <\/a>erreferentzia daukazue. Deskarga dezakezue, eta AEN duten pertsonei koronabirusa zer den azaltzen eta ulertzen lagun dezakeena<\/a>.<\/p><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\nTestuinguru honetan, ohikoa izaten da aldaketa txikien aurrean estres mailak handitzea. Aita Menni Ospitalean zenbait gomendio eman nahi ditugu, familiei eta laguntza-pertsonei autismoaren espektroko nahasmendua (AEN) duten pertsonen jokabide nahasmenduan laguntzeko gaur egungo egoeran.\n<\/div>\n
Jarraitu irakurtzen “Autismoa eta itxialdia”<\/span>…<\/a><\/div>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":26662,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[646,683],"tags":[],"linea-asistencial":[988],"class_list":["post-34320","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aita-menni","category-aita-menni-eu","linea-asistencial-2-desgaitasun-intelektuala","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ospitalarioakfundazioaeuskadi.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34320","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ospitalarioakfundazioaeuskadi.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ospitalarioakfundazioaeuskadi.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ospitalarioakfundazioaeuskadi.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ospitalarioakfundazioaeuskadi.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=34320"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ospitalarioakfundazioaeuskadi.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34320\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ospitalarioakfundazioaeuskadi.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media\/26662"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ospitalarioakfundazioaeuskadi.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=34320"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ospitalarioakfundazioaeuskadi.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=34320"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ospitalarioakfundazioaeuskadi.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=34320"},{"taxonomy":"linea-asistencial","embeddable":true,"href":"https:\/\/ospitalarioakfundazioaeuskadi.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/linea-asistencial?post=34320"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}