Iktus baten ondoren autonomia berreskuratzea: Manuel Muriek zeregin dualek neurorrehabilitazioan duten garrantzia azaldu du
Ospitalarioak Fundazioa Euskadiko neurologoa eta Garuneko Kaltearen eta Neurorrehabilitazioaren Unitateko burua ADACENek Iruñean antolatutako jardunaldi zientifiko batean izan da. Topaketak iktusaren errehabilitazioaren arloko ikerketa eta aurrerapenak izan ditu ardatz. Iktus baten ondoren autonomia berreskuratzea alegia.
Donostia, 2026ko urriaren 30a. Iktus bat izan ondoren, eguneroko bizitzan nor bere kabuz moldatzeko gaitasuna berreskuratzea da erronka nagusietako bat. Ikuspegi horretatik abiatuta, Manuel Murie Fernández Ospitalarioak Fundazioa Euskadiko neurologoa eta Garuneko Kaltearen eta Neurorrehabilitazioaren Unitateko burua urriaren 29an ADACENek Nafarroako Unibertsitate Publikoan antolatutako «Ikerketaren garrantzia iktusaren errehabilitazioan» jardunaldian izan zen.
Bere hitzaldian, «Bi gauza aldi berean egitea: zer diren zeregin dualak, zer eragin duten iktus baten ondoren eta nola landu daitezkeen» izenburupean, autonomia berreskuratzearekin lotura zuzena duen gai bat jorratu zuen: egunerokoan aldi berean egiten ditugun jarduerak uztartzeko gaitasuna. Esaterako, oinez goazela hitz egitea edo lekualdatzen garenean inguruneari erreparatzea.
Zeregin dualak: iktus baten ondoren autonomia berreskuratzeko erronka
Neurorrehabilitazioaren helburua pertsona bakoitzari eguneroko bizitzan ahalik eta autonomia eta parte-hartze handiena berreskuratzen laguntzea da. Horretarako, ezinbestekoa da mugimenduak, arretak, hizkuntzak eta eguneroko jarduerei aurre egiteko beharrezkoak diren gainerako funtzioek elkarren artean nola eragiten duten ulertzea.
Zeregin dualek, hain zuzen ere, funtzio horien arteko elkarreragina lantzeko aukera ematen dute. Iktus baten ondoren, bi jarduera aldi berean egiteak ahalegin handiagoa eska dezake, eta jarduera bakoitza bereizita ebaluatzean hain agerikoak ez diren zailtasunak azaleratu ditzake.
Adibidez, pertsona batek ingurune kontrolatu batean ibiltzeko gaitasuna berreskura dezake, baina kalean ibiltzean zailtasunak izan ditzake, aldi berean trafikoari erreparatu, elkarrizketa bati eutsi edo erabakiak hartu behar baditu.
Ikuspegi hori neurorrehabilitazioan txertatzeak gaitasunen ebaluazioa hobeto bideratzeko eta pertsona bakoitzaren benetako beharretara egokitutako helburu terapeutikoak ezartzeko aukera ematen du.
Eguneroko bizitzarekin lotutako neurorrehabilitazioa
Zeregin dualen entrenamendua pertsona bakoitzaren gaitasunetara, lehentasunetara eta bilakaerara egokitu behar da, pixkanaka zailtasuna handitzen duten jardueren bidez eta profesional espezializatuen gainbegiradapean.
Helburua errehabilitazioan lortutako aurrerapenak eguneroko bizitzako egoera esanguratsuetara eramatea da: kalean ibiltzea, erosketak egitea, elkarrizketa bati eustea edo familiako eta gizarteko jarduerei berriro heltzea.
Ikuspegi horrek diziplinarteko arreta eskatzen du, iktusak eragin ditzakeen ondorio motorrak, kognitiboak, komunikazioarekin lotutakoak eta funtzionalak modu koordinatuan lantzeko.
Errekuperazioa ez da funtzio jakin batzuen hobekuntzaren arabera soilik neurtzen. Kontuan hartu behar da, halaber, pertsona bakoitzak zenbateraino berreskuratzen dituen bere ingurunean moldatzeko, erabakiak hartzeko eta bere bizi-proiektuaren parte diren jardueretan parte hartzeko aukerak.
Ikerketa eta teknologia berriak, iktusaren errehabilitazioan aurrera egiteko
ADACENek antolatutako jardunaldiak hainbat diziplinatako profesionalak eta ikertzaileak bildu zituen, iktus baten ondorengo errekuperazioarekin lotutako aurrerapen zientifikoak partekatzeko.
Programan hainbat ikerketa-ildo jorratu ziren: biomarkatzaileak, neuroteknologia, konponketa neurobaskularra, estimulazio elektrikoa eta ibiltzeko gaitasuna berreskuratzeko aplikatutako robotika, besteak beste.
Aurkeztutako ikerketen aniztasunak agerian utzi zuen ezagutza sortzen jarraitzearen eta ezagutza hori praktika klinikora eramatearen garrantzia, errehabilitazio-prozesuak eta hartutako garuneko kaltea duten pertsonen bizi-kalitatea hobetzeko.
Testuinguru horretan, zeregin dualek ikuspegi bereziki garrantzitsua eskaintzen dute: gaitasunak berreskuratzeko lana ingurune terapeutikotik kanpo pertsonek aurkitzen dituzten benetako eskakizunekin lotzea.
Garuneko kaltean eta neurorrehabilitazioan espezializazioa, Ospitalarioak Fundazioa Euskadin
Manuel Muriek jardunaldi zientifiko honetan parte hartu izanak agerian uzten du Ospitalarioak Fundazioa Euskadiko profesionalek ezagutza partekatzeko eta hartutako garuneko kaltearen arloko esku-hartze espezializatuetan aurrera egiteko duten konpromisoa.
Neurorrehabilitazioak pertsona bakoitzaren egoeraren araberako ebaluazioa, diziplina desberdinen arteko koordinazioa eta haren gaitasun, behar eta lehentasunei erantzungo dieten helburu terapeutikoak eskatzen ditu.
Ikuspegi horretatik, autonomia berreskuratzea, gizartean parte hartzeko aukerak sustatzea eta familiei laguntzea dira talde espezializatuen lana gidatzen duten helburuak.
Izan ere, iktus baten ondorengo errehabilitazioa ez da funtzioak berreskuratzera mugatzen. Pertsona bakoitzari bere bizitza ahalik eta autonomia handienarekin garatzeko aukerak berreskuratzen laguntzea da helburua.
